Hepimiz söyledik. Belki bir çocuğa, belki sevdiğimize. ‘Gözünün yağını yiyeyim’ dedik ama bu sözün ardındaki asıl hikayeyi hiç düşündük mü? Anadolu’nun derin mutfak kültüründe saklı olan bu deyimin kökeni, yüzyıllardır taş fırınlarda ağır ağır pişen bir lezzete dayanıyor. Damakta iz bırakan o bölüm, zamanla dile dolandı; sofradan çıkıp sevginin en sıcak ifadesine dönüştü. İşte günlük bir söz sandığımız o deyimin, şaşırtan ve pek bilinmeyen hikayesi.
‘GÖZÜNÜN YAĞINI YİYEYİM!İN ASIL HİKAYESİ ŞAŞIRTTI
Günlük hayatta sevgi, hayranlık ve beğeniyi ifade etmek için kullanılan ‘gözünün yağını yiyeyim’ deyimi, Sivas’ın lezzetlerinden kelleye dayanıyor. Kellenin en yağlı ve lezzetli bölümü olan göz kısmından doğan deyim, zamanla mecaz anlam kazanarak varlığını sürdürüyor.
Anadolu’nun köklü mutfak kültürlerüne sahip Sivas mutfağında önemli bir yere sahip olan kelle, özellikle kış aylarında yoğun ilgi görüyor. Kuzu ya da koyun başının özenle temizlenmesiyle başlayan süreçte kelle önce uzun süre kaynatılıyor, ardından taş fırında saatlerce pişirilerek servise hazır hale getiriliyor.
Yaklaşık 16 saatlik zahmetli bir sürecin ardından kelle, servise hazır hale geliyor. Tamamen doğal yöntemlerle pişirilen kellenin en tezzetli bölümü ise göz kısmı olarak kabul ediliyor. Yağlı ve lezzetli yapısıyla bilinen göz kısmı, damakta bıraktığı iz kadar, dillerde de iz bıraktı. Günlük hayatta birine karşı duyulan büyük sevgi, hayranlık ya da beğeniyi ifade etmek için kullanılan ‘gözünün yağını yiyeyim’ deyimi, kellenin göz kısmından geliyor.
Günümüzde ise bu deyim bir kişiye duyulan takdirin sıcak bir ifadesi olarak kullanılmaya devam ediyor. Hem sofralarda hem de günlük konuşmalarda bulunan kelle, sadece bir yemek olarak değil, aynı zamanda kültürel bir miras ve deyimlere ilham veren köklü bir gelenek olarak varlığını koruyor.
“KELLEYİ YEMEYE GÖZDEN BAŞLANIR”
Kelle ustası Eren Sönmez, bu deyimin kellenin gözünden geldiğini söyleyerek, “Bu söz atalarımızdan gelen bir sözdür. İnsan karşısındaki insana verdiği değeri anlatmak istiyor. ‘Gözünün yağını yiyeyim’ demek kişiye verilen değeri anlatır. Kelleni en lezzetli kısmı gözüdür. Kelleyi yemeye gözden başlanır. Soğutmadan göz kısmının yenmesi gerekir” dedi.
“BU SÖZ KELLENİN ÖZELLİĞİNDEN GELİR”
Kellenin gözünün yenmesini gerektiğini belirten bir vatandaş ise “Kellenin göz kısmını yemeden kelle yedim sayılmaz. ‘Gözünün yağını yiyeyim” sözü, kellenin gözünden gelir. Bu söz kellenin özelliğinden gelmektedir” ifadelerine yer verdi.
